इस्लामाबाद, ३० साउन । पाकिस्तानले आफ्नो पहिलो लुनार रोभर जिन्ना १ चन्द्रमामा पठाउने तयारी सुरु गरेको छ। यो पाकिस्तानको चन्द्र अन्वेषणतर्फको पहिलो महत्त्वपूर्ण कदम मानिएको छ।पाकिस्तानको अन्तरिक्ष निकाय सुपार्को (SUPARCO) ले सार्वजनिक गरेको योजनाअनुसार जिन्ना १ लाई सन् २०२९ मा चीनको चाङ ई ८ (Chang’e 8) मिसनसँगै प्रक्षेपण गरिनेछ। रोभर पाकिस्तानको आफ्नै रकेटबाट नभई चिनियाँ प्रक्षेपण प्रणालीमार्फत अन्तरिक्षमा पठाइनेछ।

जिन्ना १ लाई चन्द्रमाको दक्षिणी ध्रुव नजिक अवतरण गराउने लक्ष्य राखिएको छ। यो क्षेत्र वैज्ञानिक दृष्टिले अत्यन्त महत्त्वपूर्ण मानिन्छ, किनकि त्यहाँ पानीको बरफ रहेको सम्भावना उच्च रहेको विभिन्न अध्ययनले देखाएका छन्।सुपार्कोका अनुसार रोभरले चन्द्रमाको सतहको बनावट, माटो तथा भू गर्भीय संरचनाको अध्ययन गर्नेछ। साथै, भविष्यका चन्द्र अनुसन्धानसँग सम्बन्धित विभिन्न वैज्ञानिक प्रयोगहरू पनि सञ्चालन गर्ने योजना छ।

पाकिस्तानले यसअघि नै चीनको चाङ ई ८ मिसनसँग सहकार्य गर्ने घोषणा गरेको थियो। यो साझेदारीलाई पाकिस्तानले आफ्नो अन्तरिक्ष कार्यक्रमको महत्वपूर्ण उपलब्धिका रूपमा व्याख्या गरेको छ।चाङ ई ८ चीनको अन्तर्राष्ट्रिय चन्द्र अनुसन्धान स्टेशन (ILRS) परियोजनाको हिस्सा मानिन्छ, जसको उद्देश्य चन्द्रमाको दक्षिणी ध्रुव क्षेत्रमा दीर्घकालीन वैज्ञानिक अनुसन्धानको आधार तयार गर्नु हो। इस्लामाबादमा आयोजित कार्यक्रममा सुपार्कोले राष्ट्रव्यापी नामकरण प्रतिस्पर्धामार्फत जिन्ना १ नाम चयन गरिएको जनाएको छ।

प्रतिस्पर्धामा करिब ४ हजार नाम प्रस्ताव भएका थिए। सात जनाले जिन्ना १ नाम सुझाव दिएका थिए, जसपछि लक्की ड्र मार्फत विजेता छनोट गरिएको थियो। बहावलनगरका १७ वर्षीय तय्यब करिम विजेता बनेका छन्।सुपार्कोका अध्यक्षका अनुसार पाकिस्तानका संस्थापक कायदे आज़म मुहम्मद अली जिन्नाको सम्मानमा रोभरको नाम जिन्ना १ राखिएको हो। यो नामले अन्तरिक्ष विज्ञानमा पाकिस्तानको नयाँ आकांक्षा र प्रगतिलाई प्रतीकात्मक रूपमा प्रतिनिधित्व गर्ने विश्वास गरिएको छ।